Πριν από κάποιες ημέρες συζητούσα με ένα φίλο σχετικά με τη σπατάλη που συνεπάγεται η συντήρηση ενός — αναλογικά — ‘ακριβού’ στρατού και κυρίως η μη-αξιοποίηση των συνεργιών που κάτι τέτοιο θα έπρεπε να συνεπάγεται για την ελληνική οικονομία. Λίγες ημέρες αργότερα ο Τάσσσος έγραψε σχετικά με το θέμα στο reality-tape, παρουσιάζοντας παράλληλα την περίπτωση του Ισραήλ και των ΗΠΑ μέσα από το πρίσμα της δικής του επαγγελματικής ενασχόλησης.

Δυστυχώς μετά από σχετικά σύντομη εξέταση των δημόσια διαθέσιμων δεδομένων η όλη σύγκριση πέραν από ουτοπική είναι και αφελής. Οι ελληνικές ένοπλες δυνάμεις σε πάρα πολλά σημεία, τόσο εκπαίδευσης, πειθαρχίας και ετοιμότητος όσο και στο κρίσιμο τομέα της δομής και υλικού εξοπλισμού αποκαλύπτουν όχι μόνον τραγικές ελλείψεις, αλλά και φοβερή σπατάλη. Δεν μπορούμε να μιλούμε για συνεργίες και αξιοποίηση των πόρων για ανάπτυξη της εγχώριας οικονομίας και της τεχνολογικής ανάπτυξης, όταν η βασική αποστολή του στρατού, αυτή της άμυνας της χώρας, της δημιουργίας ενός αποτρεπτικού μέσου για την όποια πιθανή διαμάχη στη περιοχή, διαβρώνεται από πολιτικές, οικονομικές ή άλλες σκοπιμότητες.

Για πολλά χρόνια η (υπερβολική ίσως) λογική της ισορροπίας στρατιωτικής δύναμης μεταξύ Τουρκίας και Ελλάδος αποτελούσε βασικό στόχο όλων όσων έβλεπαν την Ελλάδα να σπαταλά δισεκατομμύρια σε εξοπλιστικά προγράμματα ενώ τα σχολεία και τα νοσοκομεία της, η οικονομία και οι δημόσιες υπηρεσίες της έπασχαν. Εν μέρει η αντίθεση είχε γερές βάσεις και δυο σκέλη: αφ’ενός τα χρήματα που σπαταλά η Ελλάδα για την άμυνά της είναι πολύ περισσότερα, ως ποσοστό του ΑΕΠ από τις περισσότερες ευρωπαϊκές χώρες και εντυπωσιακά μεγάλο ποσό ανεξαρτήτως αυτού. Δύσκολα μπορεί κανείς να υποστηρίξει πως, ανεξάρτητα από τη χρήση τους και σε απόλυτες τιμές, είναι απαραίτητο αυτό το κεφάλαιο για αμυντικούς σκοπούς. Πέραν όμως από την καθαρά ιδεολογική αντίθεση με το στρατιωτικό κονδύλι, υπάρχει και η πραγματιστική αντίθεση. Από ανθρώπους που έβλεπαν τη σπατάλη, τη κακοδιαχείριση αλλά και από ανθρώπους όπως ο Τάσος που διέκριναν την ευκαιρία (αλλά όχι την αξιοποίησή της) για τη διπλή εκμετάλλευση των κεφαλαίων αυτών, τη δημιουργία συνεργιών με την ελληνική βιομηχανία, την απόκτηση και καλλιέργια τεχνογνωσίας και εξειδίκευσης, τη δημιουργία θέσεων εργασίας, επιχειρήσεων κλπ.

Σε όλες τις περιπτώσεις υπήρχε πάντα η κουρασμένη απάντηση πως τα εξοπλιστικά προγράμματα αυτά, παρ’ότι ακριβά, εξασφάλιζαν την άμυνα της χώρας, δημιουργούσαν αντικίνητρα για την όποια πιθανή στρατιωτική περιπέτεια τυχόν σχεδιάζαν οι γείτονες της Ελλάδας. Ένα “ακριβός αλλά αποτελεσματικός στρατός”. Πρόληψη και ασφάλεια. Στα χρόνια μετά το 1974 η Ελλάδα εκσυγχρόνισε σημαντικά την στρατιωτική της μηχανή, έτσι ώστε να διατηρηθεί η ισορροπία δυνάμεων με τη Τουρκία. Δυστυχώς, μόνον ως ‘παρενέργεια’ δημιουργήθηκαν κάποιες θέσεις εργασίας και κάποιες εταιρίες, όμως σίγουρα οι περιπτώσεις αυτές ήταν είτε σαφώς περιορισμένες ή αποτέλεσμα διαπλεκόμενων συμφερόντων ελάχιστων επιχειρηματιών με πολιτικούς και σε καμία περίπτωση δεν έθεταν τις βάσεις για τη δημιουργία ενός υγειούς οικοσυστήματος βιομηχανίας, όπως έχει συμβεί π.χ. στο Ισραήλ ή τις ΗΠΑ. Ελάχιστες δε ελληνικές εταιρίες που δραστηριοποιούνται στον ευρύτερο χώρο της άμυνας κατάφεραν να έχουν βάσεις που θα επέτρεπαν μακροχρόνια βιωσιμότητα, πόσο μάλλον διεθνή παρουσία.
»

Η συγκεκριμένη εταιρεία, η οποία έκλεισε για μία εβδομάδα τα γραφεία της, έχει συμβάσεις με τους ΗΣΑΠ και την ΕΒΟ. Ιδιωτικές εταιρείες έχουν αναλάβει εργολαβικά τον καθαρισμό σχεδόν όλων των ΔΕΚΟ.

Έτσι κλείνει το προχθεσινό άρθρο στη Καθημερινή.

Η περίπτωση της Κωνταντίνας Κούνεβα δεν είναι η πρώτη προσπάθεια δολοφονίας συνδικαλιστή στην χώρα μας και μάλλον δε θα είναι και η τελευταία. Κι’όμως, όσο κι αν κανείς αντιπαθεί τους — κατα κόρον — συμβιβασμένους, διεφθαρμένους συνδικαλιστές που τόσο συχνά, σα μαριονέτες θα έλεγε κανείς, αναμασούν την ίδια ρητορική δημοσίως όταν παράλληλα το έργο τους δεν έχει τίποτα να επιδείξει υπερ των εργαζομένων για τους οποίους υποτίθεται πως μάχονται, δε μπορεί παρα να αναγνωρίσει πως υπάρχουν και εξαιρέσεις· εξαιρέσεις που ξεφεύγουν από τη μικροπολιτική του συνδυκαλισμού και των κομμάτων. Μια τέτοια εξαίρεση ίσως αποτελεί η Κωνταντίνα· ένα άτομο μορφωμένο, κατα τα φαινόμενα ακέραιο, που τόλμησε να αμφισβητήσει τις πενιχρές και παράνομες συνθήκες εργασίας της και να πράξει επ’αυτού. Όχι με πορείες, ή δημόσια συλλαλητήρια, αλλά εμπράκτως, επισημαίνωντας τα λάθη, τις παρανομίες και κάνωντας χρήση του δικαιώματός της να τα δημοσιεύσει και να τα καταγγείλει για να προστατεύσει τον εαυτό της και τους/τις συναδέλφους της, παρά την αδιαφορία του κράτους.
»

Diomidis Spinellis wrote earlier today about the EUs planning priorities for research and how he thinks that’s bad for innovation. I agree with his thesis, but I find his complaint somewhat naïve.

Let me explain myself: If I could only give one reason to the question “What’s wrong with EU Funded Research?”, I don’t believe that ‘central planning’ would be it; sure, there are ‘themes’ that get adopted, promoted and subsequently funded by the Commission every few years in their respective FPs and this may be — as Diomidis claims — wasteful. Yet, historically, the United States, despite its overwhelming superiority in wealth, technology and the — now — more than obvious brain drain effect, has had the most prominent centrally planned academia of all developed countries by far. This goes to show that centrally planned research cannot be examined separately from the multitude of other variables involved when considering research funding, that there’s much more to blame besides planning when criticising EU Research and finally that planning per se is not a determining factor.

While I was at Imperial and in various discussions with colleagues and friends from the States, it was clear to me that research Stateside was prescribed in massive umbrella projects, whose funds trickled down the hierarchy, from professors, to post-docs and Ph.Ds; the freedom to choose what to work upon was severely constrained and the topics of research were more or less decided at a very high level where only the top of the academic hierarchy could have a say. This was especially true in the fields of science and technology where military and government programmes demanded specific outcomes, deadlines and themes.
»